Çeviriler

  • Uluslararası Hukuktaki Yeni-Sömürgeciliğin Demistifikasyonu
    Lena Salaymeh Çev.: Rüzgar Özbulduk Sömürgecilik (kolonyalizm) -emperyalizmin modern biçimi olarak- İspanyol ve Portekizlilerin Güney Amerika’yı işgalinin ardından, on altıncı yüzyılda ortaya çıktı. Bir devlet tarafından sermaye sağlamak ve bu sermayeyi aktarmak amacıyla bir bölgenin işgali ve o bölgenin (doğal ve beşeri) kaynaklarının sömürülmesi anlamına gelmektedir. Emperyalizmin önceki biçimlerinin aksine sömürgecilik, kâr odaklı sömürü ile…
  • Anayasallık Krizleri
    Rob Hunter Çev.: Yusuf Enes Karataş Anayasal kriz nedir? Brezilya’daki ağır çekim darbe, olası bir Brexit’e eşlik edecek yasal ve hukuki belirsizlikler ya da Polonya’dan Hindistan’a uzanan etnik ve dini şovenist rejimleri pekiştirme girişimleri gibi gözlemlenen çeşitli olgular tek bir kavramın bayrağı altında birleştirilebilir mi? Yoksa böyle bir proje kaçınılmaz olarak, sosyal gerçekliğin ideal bir…
  • Komünist Bir Yaşam
    Alberto Toscano Çev.: Ezgi Duman Düzelti için Onur Kartal’a teşekkürler. “Hür bir insan hiçbir şeyi ölümden daha az düşünemez ve onun bilgeliği ölüm hakkında değil, hayat hakkında derin bir düşüncedir.”[1] 16 Aralık günü Paris’te, 90 yaşında hayatını kaybeden Toni Negri, Spinoza’ya ait bu vecizeyi etik ve politik bir yol göstericiye dönüştürdü. Entelektüel otobiyografisinin üçüncü ve nihai…
  • Hayvanlara Hukuki Nesneler Olarak Muamele Ediyoruz. Bunun Yerine Onları Hukuki Özneler Olarak Ele Almalıyız.
    Sokak hayvanlarına yönelik şiddet vakaları bir süredir yoğun olarak gündemde. Bu şiddet “güvenlikli sokaklar” söylemi öne sürülüp, Avrupa devletleri emsal gösterilerek bizzat devlet yetkilileri tarafından körüklenirken diğer taraftan hayvanlara şiddet uygulayan vatandaşlar da cezasızlık kalkanıyla korunmakta. Hayvan Hakları Yasası çerçevesindeki sorumluluklarını yerine getirmek yerine yetkililer “toplama” adı altında sokak hayvanlarını toplama kampı niteliğindeki merkezlere kapatmaktalar.Sokak…
  • Yaklaşan Soykırım
    20 gündür değil, 75 yıldır Filistin halkına dayatılan apartheid rejimine, savaşa karşı uluslararası hukuk organlarının ve mekanizmalarının suskunluğu hepimiz için aşikâr. Dahası İsrail Devleti’nin yıllardır devam ettirdiği siyasetin yeni bir aşaması olarak başlattığı soykırım ve imha planına açık bir şekilde destek vermekten de çekinmiyorlar. Daha evvelki deneyimlerden de gördüğümüz üzere söz konusu mekanizmalar ve onların…
  • Finlandiya’nın Dönüşü
    Lily Lynch Çev.: Cevher Elgin Finlandiya savaş çılgınlığının pençesinde. Haber bültenleri, annelerin NATO kutlama pastaları pişirdiğini, NATO bayraklarının çevrimiçi satışlarının tırmandığını ve Savonlinna merkezli bir bira üreticisinin yakın zamanda NATO temalı bir bira olan Otan olutta’yı piyasaya sürdüğünü gösteriyor (ilk kelime, Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü’nün Fransızca kısaltması üzerine bir kelime oyunudur; tam adı Fincede “biraz…
  • Demokrasi mi Kapitalizm mi?
    Boaventura de Sousa Santos Çev.: Yusuf Enes Karataş Demokrasi ile sermaye arasındaki ilişki her zaman gergin, hatta tamamıyla çelişkili olagelmiştir. Kapitalizm, sermayeye sahip olan ve onun ihtiyaçları ile özdeşleşen kişiler tarafından yönetildiğimizde kendisini güvende hissederken, demokrasi ise tam tersine, kapitalizmin ihtiyaçlarıyla özdeşleşmek açısından ne sermayesi ne nedeni olan çoğunlukların yönetimidir. Çatışma ayrıştırıcıdır: Zenginliğin kapitalistlerde birikmesi…
  • İskan ve İnşa
    Giorgio Agamben Çev.: Yusuf Enes Karataş Bugün sizinle paylaşacağım düşüncelerimin, yaklaşık otuz yıldır uğraştığım arkeolojik araştırmalar bağlamında ele alınmasını diliyorum. Bildiğiniz üzere, burada arkeoloji derken tarihle, yani gerçeklerin ve olayların sebat içinde ve ayrıntılı bir şekilde kronolojik yeniden inşası ile yakından bağlantılı bir bilimi kastetsem de arkeolojinin tamamen tarihle örtüştüğü de söylenemez zira Foucault’nun, kesinlikle…
  • Nekropolitika
    Antonio Pele Çev.: Yusuf Enes Karataş Yoksullaştırma, güvencesizleştirme ve kentin çeperlerine itilme gibi fenomenlerin adeta bir ölüm makinesiymişçesine işleyen devletlerin elindeki bir planlama aygıtı olduğu aşikâr. Ülkemizde meydana gelen bir doğa olayının bu denli bir felakete dönüşmesi de yalnızca beceriksizlik, ihmalkarlık ya da hazırlıksız yakalanma gibi analizlerle açıklanamayacak bir olgu. Günümüzde nüfus inşası yalnızca denetim,…
  • Gelmekte Olan Demokrasi: Jacques Derrida’nın Düşüncesi Üzerine Notlar
    Daniel Matthews  Çev.: Ezgi Duman   “Gelmekte olan demokrasi” (la démocratie à venir) belki de Derrida’nın geç dönem çalışmalarından ortaya çıkan en mukavim ilke. Bu zorlu küçük söz dizimi en önemlileri Spectres of Marx [Marx’ın Hayaletleri] (1993) ve The Politics of Friendship [Dostluk Siyaseti] (1994) olmak üzere, birkaç kitap, makale ve röportajda geliştirildi ve nihayetinde Rogues: Two Essays on Reason’da  [Haydutlar: Akıl Üzerine İki Deneme]…
  • Mark Neocleous ile Söyleşi: Güvenlikten Azade Sağlık?
    Mark Neocleous & Sam Kelly Çevirenler: Emre Şimşek & Ezgi Duman Düzelti: Yusuf Enes Karataş Yayın notu: Bu söyleşi Sam Kelly tarafından Radical Philosophy için gerçekleştirilmiştir. İngilizcesi daha sonra Radical Philosophy’nin internet sitesinde yayınlanacaktır. Sam Kelly: Güvenlik kavramıyla nasıl ilgilenmeye başladınız? Mark Neocleous: Polis kavramı üzerine bir kitap yazarken başladı. Marx’ın “Yahudi Sorunu Üzerine” yazdığı makalede “Güvenlik, burjuva toplumunun…
  • Başkan Lula da Silva’ya Açık Mektup
    Boaventura de Sousa Santos Çeviren: Emrah Denizhan Son okuma: Dicle Demir Değerli Başkan Lula da Silva,  30 Ağustos 2018’de sizi cezaevinde oldukça kısa süren ziyaretim süresince, canlılığını bugün de koruyan bir fikir ve duygu fırtınası yaşamıştım. Bu ziyaretimden kısa bir süre önce, Salvador da Bahia’daki Dünya Sosyal Forumu’nda birlikteydik. Kaldığınız otelin çatı katında, hakkınızda çıkan tutuklama kararı üzerine Jacques Wagner ile fikir alışverişinde bulunmuştuk. Sizin o günlerde, yargı sisteminin…
  • Caiz, Farz ve Haram
    Arap hukukçulara göre insan eylemleri – sırasıyla – beş kategoriye ayrılır: farz kılınmış eylemler, vacip eylemler, caiz eylemler, mekruh eylemler ve haram kılınmış eylemler. Farz olanın karşısına haram olan, vacip olanın karşısına mekruh olan çıkar. Ancak en önemli kategori, tam merkezde konumlanan ve adeta insan eylemlerini tartan ve sorumluluklarını (sorumluluk, Arapça hukuk jargonunda “ağırlık” anlamına gelir) ölçen terazinin eksenini oluşturan kategoridir.
  • Castillo’dan Sonra
    Nasıl ki Perulu eski diktatör Alberto Fujimori’nin 5 Nisan 1992’deki kendi kendine darbesi demokrasi için bir trajediyse, Pedro Castillo’nun 7 Aralık 2022’deki kendi kendine darbe girişimi de ancak komediden biraz daha fazlası olabilirdi. Kongreyi feshetmeye, yeni parlamento seçimlerine kadar “istisna hükümeti” kurmaya ve yargıyı tepeden tırnağa elden geçirmeye yönelik başarısız bir girişimin ardından Castillo, muhtemelen sığınma talebinde bulunma niyetinde olduğu Meksika Büyükelçiliğine doğru yola çıktı. Yoldayken trafikte sıkıştığı sırada kendi güvenlik ekibi tarafından tutuklandı. Kaderin ironik bir cilvesi olarak, Fujimori ve Castillo şimdi aynı hapishanede tutuluyor.
  • Komünizm ve Haklar Üzerine (VII)
    Fransız Bildirgesi ikili bir normatif miras yarattı. Birincisi, “insanların özgür ve eşit doğduğu”; ikincisi ise direniş ve devrime yönelik (ahlaki ve hukuki) bir hakkın varlığı idi. Eşitlik ilkesi üç şekilde yorumlanabilir. Edmund Burke’ün ardından Jeremy Bentham, Bildirge’nin betimleyici bir biçimde okunmasının feci bir şekilde yanıltıcı olduğu hususunda ısrar etti ve geçersiz bir hatalı bir “olan”dan yanlış ve gayrimeşru bir “olması gereken”e geçiş olarak gördü…
  • Komünizm ve Haklar Üzerine (VI)
    Costas Douzinas Çev.: Yusuf Enes Karataş 1989 sonrası dünyada hakların kapsamı genişledi ve günlük varoluşun neredeyse her alanına dokunmaya başladı. Demokrasi bir dizi hakkın kullanılması olarak sunulur; politik öncelikler ve kararlar, hakların kapsamının genişletilmesi ve yayılmasını şeklini alır; ceza hukuku mağdurların haklarını, ticaret hukuku müşterilerin haklarını, kamu hukuku vatandaşların haklarını korur. Haklar, vergilendirme ve sağlık…
  • İnsan Hakları Üzerine Yedi Tez
    Costas Douzinas Çev: Cevher Elgin (1) İnsanlık Fikri 1. Tez: “İnsanlık” fikrinin belirli bir anlamı yoktur ve ahlaki ya da hukuki kuralların kaynağı olamaz. Tarihsel olarak bu fikir insanları tam insan, daha az insan ve insan olmayan olarak sınıflandırmak için kullanılmıştır. Diyelim ki “insanlık” hukuki ve ahlaki kuralların normatif kaynağı, o hâlde “insanlığın” ne olduğunu…
  • Komünizm ve Haklar Üzerine (V)
    Komünizm fikri, adikia’nın modern hâli olan kapitalizme bir yanıttır. Normlar ve düsturlar, radikal değişimi ve onun militan öznelerini hazırlamada rol oynar mı?
  • Komünizm ve Haklar Üzerine (IV)
    Şu ana dek bulunabilen en eski Yunanca metin olan Anaksimandros’un fragmanlarında “ancak şeylerin ölümü kaçınılmaz olarak kökenlerinin bulunduğu yerde gerçekleşir, zira zamanın hükmüne göre yargılanırlar ve aidika’ları (kopuklukları, altüst oluşları ve adaletsizlikleri) için birbirlerine tazminat öderler (didonai diken)” diye yazar.
  • Birikim ve Yargı Yetkisi
    Rosa Luxemburg’un en büyük katkılarından biri, kapitalizmin kendisinden önceki üretim sistemlerinden dahi daha şiddetli bir rekabet alanında varlığını sürdürdüğüne ilişkin ısrarıydı. Öyle ki, şiddetin ancak küresel kapitalizmin gelişmesiyle büyüdüğünü belirterek kapitalizmden önceki üretim sistemlerinin daha şiddetli bir rekabet alanında var olduğuna ilişkin iddianın tersini iddia etmişti.
  • Komünizm ve Haklar Üzerine (III)
    Hakların paradoksal işleyişini en çok vurgulayan Marksist filozof Ernst Bloch’tur. Bloch, Marx’ın haklar eleştirisinin ana unsurlarını korur, ancak doğal hukuk geleneğinde tarihi olarak değişik formlara bürünse de tahakküme, baskıya direnmek ve “insanın dik yürüyeceği” bir toplumu hayal etmek, bu uğurda savaşmak ve bu savaşı kazanmak adına ebediyen insanda mevcut olan hasleti bulur. Sömürüye son verilmeden insan haklarının hakiki bir temeli olamaz ve haklara saygı gösterilmeden sömürüye gerçek manada son verilemez. 
  • Komünizm ve Haklar Üzerine (II)
    nsan hakları tarihi, liberal kutsanış ile Marksizm ve komüniteryanizmin reddi arasındaki çatışma ile karakterize edilmiştir. İnsan hakları Janus gibidir, sunabileceği şeyler paradokslardan ibarettir. Özgürleştirebilir ve hükmedebilir, koruyabilir ve kontrol edebilir. Bu muğlak tutum yakın zamana kadar radikal haklar teorisine nüfuz etti ve Janus’un geriye bakan yüzü zaman içerisinde belirgin hâle geldi.
  • Komünizm ve Haklar Üzerine (I)
    Seksenler ve doksanlarda, Gulag ifşaatları ve komünist devletlerin çöküşüyle sarsılan Marksist entelektüeller, insan haklarına sempati duymaya başladılar. Claude Lefort, Jean-Francois Lyotard, Etienne Balibar ve Jacques Rancière bu akıma katılanlar arasındaydı. Bu akımın yükselişi, liberal kapitalistlerin “tarihin sonu” palavraları ve Fransız Devrimi’ni başarısızlığın, terörün ve totaliterliğin simgesi hâline getiren revizyonist tarih yazımıyla aynı zamana denk geldi. Sol için bir yenilgi ve demoralizasyon dönemiydi. Radikal düşüncede katı olan her şey buharlaşmaya başladı.
  • Kadın, Yaşam, Özgürlük ve Sol
    Yakın tarihli küresel dört haber, cinsiyet veya toplumsal cinsiyet politikalarının mevcut iktidar yapılarına nasıl meydan okuyabileceğini veya onları nasıl pekiştirebileceğini göstermek suretiyle kadınların güçlenmesinin çeşitlerini su yüzüne çıkarmakta. Batılı liberaller için bu dinamikleri anlamak, yeni sağı geri püskürtmek için bir hayli önemli olacak.
  • Zapatista Otonomisi: Eksik* Bir Deneyim mi? (III)
    Zapatista deneyiminde tanık olduğumuz otonomi perspektifi ile yakın zamanda formüle edilmiş eksiklik/yok ediş tezi arasındaki olası yakınlaşmaları, ikisi arasındaki bariz farklılıkların üzerini örtmeden, incelemeyi öneriyoruz. Eksiklik/yok ediş ile iktidarı temelinden yoksun bırakmak ve onu işlevsiz kılmayı kastediyoruz; bu, aynı zamanda (yeni kurulmuş bir gücün ele geçirilmesini haklı çıkarmaya hizmet eden bir kurgu olan) kurucu iktidar hipotezine “hiçbir zaman kurulmuş bir iktidara dönüşmeyen” yok edici bir potansiyelle karşı çıkmayı da içerir.
  • Hayvan Çiftliğine İkinci Ziyaret: Feminist Bir Alegori
    Isırgan Çiftliği’nde yaşam kolay, Patrick Arkey ince bir çiftlik sahibi değildi. Bu duruma, gördükleri günlük eziyetlere rağmen hayvanlar dava arkadaşlığını sürdürebilmek adına birbirlerinden ayrılmama taraftarıydılar. Elbette, sıkıntılar vardı.
  • Zapatista Otonomisi: Eksik* Bir Deneyim Mi? (II)
    Zapatista otonomisini, Meclislerin mutlak önceliğini ve herkesin karar alma sürecine eşit katılımını varsayan bütünüyle yatay bir örgütlenmemişçesine okumaktan kaçınmak önemlidir. Elbette, mandar obedencio, politik işlerin uzmanların elinde toplanmasına yol açan ve insanları kolektif karar verme kapasitelerinden yoksun bırakan bir aygıt olarak devlet mekanizmasını karakterize eden iktidar ilişkisinden radikal bir kopuştur. İnsanlar ve hükümet arasındaki ilişkinin hâlâ emretme ve itaat etme terimleriyle ifade edildiğini görmek şaşırtıcı olsa da bu iki karşıt ilişkiyi paradoksal bir biçimde ilişkilendirmenin, anlamlarını altüst ettiğini kavramak önemlidir:
  • Zapatista Otonomisi: Eksik* Bir Deneyim Mi? (I)
    Jérôme Baschet Çev.: Yusuf Enes Karataş Zapatistalar, 1994 yılında gerçekleştirdikleri ayaklanmadan bu yana Meksika’nın Chiapas eyaletinde otonom bir devrimci örgütlenme ve yönetim kuruyorlar. Bakışlarımızı, maskesinin ardına sakladığı yüzünü asla göstermeyen Subcomandante Marcos imgesinde mistikleşen Zapatista(lar) algısının ötesine çevirdiğimizde fazlasıyla ayrıntılı bir örgütlenme modeli ile karşılaşıyoruz. Sizlerle üç kısım şeklinde paylaşacağımız bu yazı Zapatistaların ideolojik ve…
  • Ceza Yaptırımına Dair Sömürgecilik Karşıtı Feminist Bir Eleştiri
    Çağdaş cezai genişleme, sadece neoliberal bir mirasa sahip değil, o hâlde ilerici siyasi söylemler yoluyla gelişen cezaları nasıl anlamlandıracağız? Bu yazıda sizlere, çağdaş cezai genişlemeyi inceleyebilmek için sömürgecilik karşıtı feminist bir bakış açısı ve Küresel Güney’de hapsetme adaleti çağrısı önerisinde bulunuyorum.